De scheepssloperij van Garnwerd

Aan het Reitdiep, ongeveer 15 km ten noorden van Groningen, ligt Garnwerd, een dorp met circa 500 inwoners. Vlakbij de brug over het Reitdiep is een gerestaureerde stenen kade, die 's zomers intensief wordt gebruikt door de recreatievaart en charterschepen. Bovenaan de kade op de dijk staat café Hammingh, een zeer populaire pleisterplaats voor wandelaars en fietsers. Al deze passanten realiseren zich waarschijnlijk niet dat ze zich bevinden op een plek met een roemrucht verleden.

Hammingh
Het café is in 1876 door Egbert Hammingh sr. gebouwd. Vlakbij het café was een scheepssloperij die door Hammingh werd gerund. Deze scheepssloperij stamde ongeveer uit 1820 en had een helling die gelegen was aan de voet van de huidige molen op de dijk. Hammingh was naast scheepssloper en caféhouder ook veehouder, veehandelaar en vlasverbouwer. Hij overleed in 1901 en zijn kinderen namen de zaak over.

Veer
Naast de sloperij en het cafébedrijf, had de familie Hammingh ook een taxibedrijf en de veerrechten over het Reitdiep. Ze hadden twee veerboten: een grote voor wagens en auto's en een kleine voor voetgangers en fietsen. Toen de brug in 1933 in gebruik werd genomen was het veer niet meer nodig. Juridisch was het niet mogelijk het veerrecht van de familie af te nemen, maar na het nodige geharrewar heeft de provincie tenslotte dit recht afgekocht. De scheepssloperij stopte in 1943.
Tot mei 1982 heeft café Hammingh nog een Hammingh als gastheer en eigenaar gehad. Daarna zijn er andere eigenaren gekomen, maar de naam is hetzelfde gebleven.

De scheepssloperij
De sloperij van Hammingh kocht sloopschepen op. Alle schepen waren welkom mits ze van hout waren en niet langer dan 30 meter met het oog op de lengte van de sleephelling. Eenmaal in Garnwerd voor de wal, werd alles wat los zat van het schip verwijderd. Het schip moest zo hoog mogelijk tegen de dijk aan liggen en dus zo licht mogelijk zijn. Dan werd er een gat in geboord waardoor er een paar voet water in kwam te staan Zo lag het schip stabiel aan de grond en werd niet door passerende schepen meegezogen.

Boeldag
Het slopen gebeurde vroeg in het voorjaar. Er verliepen ongeveer zeven weken vanaf het moment dat het schip op de helling werd getrokken tot de zogeheten 'boeldag' op de eerste zaterdag in mei. Het was hard en zwaar werken in die zeven weken. Ze werkten met vier tot vijf man om in deze luttele tijd zeven tot tien schepen te slopen.

Het schone hout werd op stapels gelegd. Een deel ervan werd gebruikt voor boeldagen in de omgeving, maar het beste hout bleef in Garnwerd. Dat was bestemd voor de grote verkoop in mei. De houtboeldag was een feestdag in Garnwerd, dus ook het café deed dan goede zaken. Vooral de boeren kochten het hout, maar ook de waterschappen, voor het maken van beschoeiingen. Het brandhout ging naar slagers en naar iedereen die het maar nodig had.

De laatste boeldag
In 1943 vond de laatste boeldag plaats. Dat kwam deels door de oorlog, maar het verdwijnen van het scheepsslopersbedrijf was toch al onontkoombaar: ijzer en staal hadden hun intrede gedaan en de houten schepen raakten op.

www.cafehammingh.nl

Nieuws

Steun WinterWelVaart met uw stem
12 april 2010
NieuwsfotoWinterWelVaart genomineerd voor Rabobank Stimuleringsfonds. Kans op 5 duizend euro
Lees meer

Voorbereidingen WinterWelVaart in volle gang
6 november 2009
NieuwsfotoGroninger Welvaart actief bij voorbereidingen WinterWelVaart 2009
Lees meer

Wilde plannen Oosterhoogebrug
22 september 2009
Leerlingen van het Zernike College hebben allerlei wilde plannen bedacht om Oosterhoogebrug mooier te maken.
Lees meer

Stadskanaal in het licht
1 juli 2009
Op 30 juni lieten ca. 40 scholieren hun plannen voor een ‘nachtbeeld’ van Stadskanaal aan burgemeester en wethouders zien.
Lees meer


Nieuwsarchief

© 2009 - Kortsluiting